Andreas Wilhelmus Martinus Kop Jansen

Andreas Wilhelmus Martinus Kop Jansen

Andreas nam vrijwel onmiddellijk na de bezetting ontslag als hulpagent van politie. Met hulp van zijn voogd vroeg hij een paspoort aan en verkreeg deze. Daarop meldde hij zich bij het GAB en werd aangesteld als elektrotechnicus bij de BMW-fabriek in Allach bij München. Daar begon hij meteen met sabotage aan de bedrading van vliegtuigmotoren en maakte hij een plattegrond van het fabriekscomplex. Hij werd daarbij betrapt door een mede-Nederlander die hem onmiddellijk verried aan de Duitsers. Hij wachtte de storm niet af en vertrok meteen naar huis.
Slechts 2 weken later reisde hij weer naar Duitsland, ging werken op de Edelstaalfabriek in Dortmund, waar hij een maand lang heel productief was. Hij voerde elektromontages slecht of helemaal niet uit, en saboteerde bedradingen waardoor er bedrijfsonderbrekingen optraden die diverse dagen duurden. Tevens vervaardigde hij plattegronden en zelfs een precieze kaart van de omgeving, maar werd wederom betrapt en verraden, waarop hij opnieuw naar huis vluchtte.
Via via verkreeg hij het adres van ene sergeant-majoor Hoekstra in Haarlem, ging daarheen en vertelde hem over zijn situatie. Hoekstra regelde een adres voor hem bij de familie Kraaijpoel in Amsterdam. Twee maanden later werd hij overgebracht naar de familie Engländer in Amsterdam. Daar werd hem een paar maanden later de huur opgezegd, omdat hij een verhouding had aangeknoopt met de dochter des huizes.
Nadat hij bij Engländer uit huis gezet was, werd hij ondergebracht bij ene kapitein Naarstig en enige weken later bij ene Fouwels, die hem onderdak verschafte tot de dag van zijn arrestatie, op 8 mei 1941.
Op die 8e mei 1941 begaf Andreas zich tegen 18:00 uur naar Café Centraal in Amsterdam, waar hem werd medegedeeld dat hij naar Den Haag zou gaan. Vandaaruit zouden andere mensen hem verder naar Engeland loodsen. Andreas stapte samen met vier onbekenden in een auto. Onderweg werd hij gevraagd in het kort zijn werkzaamheden tot dan toe te willen opschrijven. Hij voldeed aan het verzoek en deed met zijn bereidwillige verklaring zichzelf de das om.
In Haarlem werden zij door de SD gearresteerd en opgesloten in de gevangenis van Scheveningen, totdat op 2 oktober 1941 het proces in Amsterdam begon. Hij stond samen met 17 andere verdachten terecht voor de krijgsraad van de Luftgau Holland. Na de beschuldigingen van de krijgsraad gehoord te hebben, zal hij geloofd hebben dat zijn einde nabij was. Toen het uiteindelijk levenslang werd, is hem, denk ik, een pak van zijn hart gevallen. Inderdaad spande het erom. De krijgsraad achtte de doodstraf gerechtvaardigd, maar besloot op grond van zijn jeugdige leeftijd daarvan af te zien.
Hij werd teruggebracht naar de strafgevangenis van Scheveningen en later op 8 december 1941 overgeplaatst wordt naar de strafgevangenis Rheinbach in Nordrhein Westfalen (D). Op 26 maart 1942 werd hij overgeplaatst naar de strafgevangenis van Siegburg en op 13 september 1943 op transport gezet naar de strafgevangenis in Straubing. Daar maakte hij van 25 tot 30 april 1945 de “Totenmarsch der Straubinger Häftlinge” van Straubing naar Dachau mee. Andreas viel daar in Amerikaanse handen, die hem rond 13 mei 1945 overdroegen aan de Nederlandse gezant, die hem op transport zette naar Nederland. Op 23 mei 1945 kwam hij in het Opvang Centrum Brunssum aan.

Verslag opgesteld door Johannes van Kempen